NBU galereyasida “Alisher Navoiy. Davrlar muloqoti” ko‘rgazmasi ish boshladi. U Sharq mumtoz she’riyati rassomning shaxsiy hayoti va kechinmalariga qanday ta’sir qilganini ko‘rsatadi.
Nikolay Shin (1928−2006 yy.) — ijodi muayyan bir yo‘nalish yoki qolipga tushmaydigan O‘zbekiston rassomlaridan biri. U 1928-yilda Primore o‘lkasida tug‘ilgan, Toshkentda ta’lim olgan: avval P. Benkov nomidagi rassomlik bilim yurtida, so‘ngra A. Ostrovskiy nomidagi teatr va rassomlik institutida tahsil ko‘rgan. Rassom uzoq yillar ushbu bilim yurtlarida dars berib, bir necha avlod musavvirlarini tarbiyalagan.
“Men bu ko‘rgazmani Alisher Navoiy va Nikolay Shin ijodi tutashgan o‘ziga xos chorraha deb bilaman. Bu yerda biz Nikolay Sergeyevichning ushbu mavzuni qanday talqin qilganini ko‘rishimiz mumkin. Navoiy ijodida u, avvalo, o‘z qalbini larzaga solgan insoniy tuyg‘ularni topa olgan, deb o‘ylayman”, — dedi ko‘rgazma ochilishida Tasviriy san’at galereyasida (NBU) direktori Kamola Akilova.
Navoiy ijodiga murojaat qilar ekan, har bir rassom shoir dunyosini anglash uchun o‘z yo‘lini qidiradi. Shin Navoiy siymosida akademik tushunchadagi faylasuf-sufiyni emas, balki dard, muhabbat, qadr-qimmat va yolg‘izlik haqida so‘zlayotgan insonni ko‘rgan. Uning talqinidagi Navoiy tashqi ulug‘vorlikdan yiroq: u iztirobda, diqqatini bir nuqtaga jamlagan va o‘z olamiga g‘arq bo‘lgan — bu jihatlari bilan u muallifning o‘ziga juda yaqindir.
Ko‘rgazmaga qo‘yilgan 40 ga yaqin ishni formal jihatdan 1970−1980-yillar estetikasiga mansub deyish mumkin — bu davrda Shin allaqachon o‘z uslubiga ega bo‘lgan edi. Asarlarning turkumliligi (butun siklda ularning soni yuzga yaqin) bu yerda xuddi epos maromidek xizmat qiladi: tasvirlar birin-ketin tizilib, pauzalar, takrorlar va urg‘ular orqali yaxlit bir hikoyani hosil qiladi. Bu “Navoiy haqidagi hikoya” emas, balki u bilan bo‘lgan suhbatdir. Grafika ishlarida bu muloqot chiziqlar va shtrixlar orqali ifodalangan: shakllar keskin chizilgan, yorug‘lik va soya kontrasti, ayniqsa, inson qiyofalari va me’moriy naqshlarda juda kuchli berilgan. Rangtasvirda esa, aksincha, asosiy rolni rang o‘ynaydi. Quyuq va qalin bo‘yoq surtmalari polotno yuzasiga deyarli relef shaklini beradi, sovuq ko‘k va kulrangdan tortib to‘q tillaranggacha bo‘lgan kolorit yechimlari esa har bir asarning emotsional kayfiyatini belgilaydi.
Rassomning shoir dunyosini qanday anglaganini kuzatish imkonini beruvchi ushbu ko‘rgazma 21-fevralgacha davom etadi.
